خداوند و محال عقلی

در این نوشتار به بحث درباره قدرت خداوند و محال عقلی می پردازم. این مبحث در نوشتار “برهان شر” توضیح مختصر داده شده است و برای کسانی که آن مطلب طولانی را نخوانده اند، این بحث را به صورت اختصاصی در یک نوشتار می آورم. مثال تاریخی درباره قدرت خداوند نسبت به امر محال، آفریدن سنگی توسط خداوند است که بعدا نتواند آن را بلند کند. مثال های دیگر هم در اذهان برخی وجود دارد، از جمله آنکه آیا خداوند می تواند کره زمین را از سوراخ یک سوزن عبور دهد؟

به لحاظ عقلی مساله روشن است و این امور محال عقلی هستند و خداوند نمی تواند چنین افعالی را انجام دهد.

و اما مساله از منظر دینی و کلامی:

در قران و ادعیه مسلمین اساسا عبارت “قادر مطلق” به هیچ وجه نیامده است. برای وصف صفت قادریت خداوند عباراتی نظیر جمله پایین در قران آمده است:

إِنَّ اللَّـهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ(خداوند بر هر چیزی توانا است)

در واقع طبق آین بیان قران خداوند بر “شی” توانا و قادر است. اما اینکه خداوند بر خودش توانا باشد و بتواند خودش را شکست دهد، امری محال است و هیچ کتاب دینی با چنین ادعایی وجود ندارد.

حال به بررسی مثال ها می پردازم.

مثال اول: آیا خداوند می تواند سنگی بیافریند که خود نتواند بلند کند؟

این مثال عملا می گوید آیا خداوند می تواند بر خودش غلبه کند؟ در واقع چنین امری در هیچ کتاب دینی مورد ادعا نیست و محال عقلی نیز هست.

مثال دوم: آیا خداوند می تواند کره زمین را از سوراخ کوچک یک سوزن خیاطی عبور دهد؟

در اینجا باید توجه کرد که خداوند کره زمین را با مشخصاتی معین آفریده است و اندازه قطر آن را معین کرده است و او قانون قابل عبور نبودن کره زمین از سوراخ کوچک را وضع کرده است. خداوند، خودش اراده کرده است که هر امری رخ ندهد و در واقع او قوانین یقینی و علم متقن را وضع کرده است و به دلیل اراده و خواست قبلی او چنین امری محال است و او نمی تواند خودش را مغلوب سازد و مثلا کره زمین را از سوراخ کوچک سوزن خیاطی عبور دهد.

بازدیدها: 22

درباره‌ی صابر کثیری بیدهندی

دانش آموخته دانشگاه صنعتی شریف و تربیت مدرس در رشته برق- الکترونیک. علاقه مند به دین و فلسفه. saber.kasiri.b@gmail.com

همچنین ببینید

اقتصاد اسلامی

اقتصاد اسلامی

ادعا شده است که چیزی به نام “اقتصاد اسلامی” نداریم. حرفی است که از یک …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *