رد اثبات وجود حقیقت

برای اثبات وجود حقیقت در برخی کتب فلسفه اسلامی(از کتب فلسفه غرب آگاهی ندارم) برهانی به شرح زیر اقامه کرده اند.
فرض کنیم حقیقتی وجود نداشته باشد. خود این فرض یا حقیقت است یا خلاف حقیقت است. اگر این فرض حقیقت باشد، پس حقیقت وجود دارد و فرض باطل است. اگر فرض خلاف حقیقت باشد باز حقیقتی وجود دارد.
این اثبات که در بالا به زبان من بیان شد به کلی غلط است. توضیح می دهم.
اثبات را دوباره نویسی می کنم و به زبان درست بیان می کنم.
گزاره زیر را در نظر بگیرید:
“گزاره صادق” اصلا وجود ندارد.
گزاره فوق یا صادق است یا کاذب و هر صورت نتیجه می شود که گزاره صادق وجود دارد.
یکی از اشکالات بسیاری از فیلسوفان آن است که یک کلمه واحد را در معانی مختلف به کار می برند. کلمه حقیقت را ابتدا باید تعریف کرد و بعد از تعریف، یا لااقل توضیح، آن را در بیان فلسفی به کار برد. در اثبات اول کلمه “حقیقت” را به معنای “گزاره صادق” به کار برده اند. بدیهی است که در نظام فلسفی گزاره صادق نمی تواند به معنای حقیقت باشد و فیلسوفان بی اعتقاد به وجود حقیقت الزاما با وجود گزاره صادق مشکلی ندارند. برای ناآشنایان به فلسفه صرفا یک مثال می آورم.
در نظام فلسفی با دو جهان مواجه هستیم. جهان ذهن که انتزاعی است و جهان خارجی. گزاره صادق در مورد هر دو جهان صدق می کند، اما عموما هدف فیلسوف شناخت جهان خارجی است. حتی اگر از نظام انتزاعی سخن بگوییم،عموما در پی ارتباط نظام انتزاعی با جهان خارجی هستیم.

بازدیدها: 6

درباره‌ی صابر کثیری بیدهندی

دانش آموخته دانشگاه صنعتی شریف و تربیت مدرس در رشته برق- الکترونیک. علاقه مند به دین و فلسفه. saber.kasiri.b@gmail.com

همچنین ببینید

خالق و صانع

خالق و صانع

همانطور که در مطلب “خداوند و علم” نگاشتم، خالق با صانع تفاوتهایی دارد و علم …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *